ABD hisse senedi piyasaları, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ve ardından gelen karşı misillemelerin etkilerini değerlendirirken pazartesi sabahı yaşanan sert satış dalgasından kurtuldu. Küresel piyasalardaki bu dalgalanma sürerken Dow Jones Sanayi Endeksi ve diğer ana endeksler günü kısmen toparlanarak kapattı.
Kapanış ziliyle birlikte borsada karışık bir seyir ortaya çıktı. S&P 500 endeksi günü yatay bir seyirle 6.881,62 puandan kapatırken 2,74 puanlık bir artışla yüzde 0,04 değer kazandı. Teknoloji ağırlıklı Nasdaq Bileşik endeksi ise erken saatlerdeki düşüşünden dönerek 80,65 puanlık yükselişle yüzde 0,36 prim yaptı ve 22.748,86 seviyesine ulaştı.
Satış baskısından kurtulan Dow Jones Sanayi Endeksi ise 73,14 puanlık sınırlı bir düşüşle yüzde 0,15 oranında değer kaybetti ve günü 48.904,78 puandan tamamladı.
Dow Jones ve piyasalarda petrol fiyatları endişesi
Hisse senetlerinin genel görünümü konusunda halihazırda tedirginlik yaşayan yatırımcılar için petrol fiyatlarının ve dolayısıyla enflasyonun üzerindeki etki ön planda kalmaya devam ediyor. Hatırlanacağı üzere S&P 500 endeksi, yapay zeka ve yazılım hisselerindeki oynaklığın piyasaları sarsmasının ardından şubat ayını negatif bölgede kapatmıştı.
Pazartesi günü petrol fiyatları sıçradı ve Brent ham petrol vadeli işlemleri yüzde 9 artışla 78 dolar civarına yükseldi. Batı Teksas türü ham petrol vadeli işlemleri ise 72 doların hemen altında işlem görüyor.
İran, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü’nün (OPEC) en büyük dördüncü üreticisi konumunda bulunuyor. Piyasalar tanker trafiğinin durma noktasına geldiği kilit öneme sahip Hürmüz Boğazı’nda yaşanabilecek uzun süreli kesintilere karşı da hazırlık yapıyor.
Enerji devi Exxon hisseleri fırlarken Lockheed Martin dahil olmak üzere savunma sanayi hisseleri de alıcı buldu. Seyahat bağlantılı hisseler ise düşüş yaşadı ve Delta Air Lines bu kriz ortamında değer kaybetti.
Trump operasyonun hedeflerini açıkladı
Hafta sonu ABD ve İsrail, İran’a bir dizi saldırı düzenlemişti ve ülke genelinde yüzlerce kişi hayatını kaybetmişti. İran ise İsrail’in yanı sıra Bahreyn, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri dahil olmak üzere bazı Orta Doğu ülkelerine saldırılar başlatarak karşılık vermişti. Bu gelişmeler, Washington ile Tahran arasındaki gerilimde büyük bir tırmanışı işaret ederken Dow Jones yatırımcılarını da tedirgin etti. Piyasalar şimdi, özellikle İran’ın son saldırılara daha fazla misilleme yapma sözü vermesiyle Orta Doğu’da topyekun bir savaş çıkmasından korkuyor.
Savaş Bakanı Pete Hegseth pazartesi günü Pentagon’da düzenlediği basın toplantısında, bu savaşı kendilerinin başlatmadığını ancak Trump yönetiminde bunu bitirdiklerini iddia etti.
Trump daha sonra gazetecilere operasyonun dört hedefi olduğunu söyledi. Bu hedefler arasında İran’ın füze kapasitesinin yok edilmesi, donanmasının imhası, ülkenin asla nükleer silah elde edememesinin sağlanması yer alıyor. Ayrıca İran hükümetinin terör faaliyetlerini silahlandırmasının, finanse etmesinin ve yönlendirmesinin engellenmesinin amaçlandığı Trump’ın iddiaları arasında yer aldı.
Uzmanlar enflasyon ve faiz indirimi baskısına odaklanıyor
Trump, zaman projeksiyonlarının şimdiden önemli ölçüde ilerisinde olduklarını ve ne gerekiyorsa yapacaklarını vurguladı. Başlangıçta dört ila beş haftalık bir süre öngördüklerini belirten Trump, bundan çok daha uzun süre devam etme kapasitesine sahip olduklarını sözlerine ekledi.
AJ Bell piyasalar başkanı Dan Coatsworth, Orta Doğu’daki sahnelerin finansal piyasalarda ve özellikle Dow Jones üzerinde yaygın bir gerginliğe neden olduğunu belirtti. Coatsworth, ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının arz kesintisi korkularıyla petrol fiyatlarını artırdığını ve bunun da işletmeler ile tüketiciler için maliyetleri yukarı çektiğini ifade etti.
Sorunların devam etmesi halinde piyasanın yeni enflasyonist baskılar konusunda endişelenmeye başlayacağını söyleyen uzman isim, bunun da yakın vadeli faiz indirimi beklentilerini düşürebileceğini öne sürüyor. Coatsworth yatırımcıların bu senaryoları akıllarında tutarken, bunun kısa ve keskin bir olay mı yoksa yıllarca sürebilecek bir durum mu olduğunu anlamaya çalışırken günü gününe hareket edebileceklerini değerlendiriyor.
OCBC servet danışmanlığı yönetici direktörü Afdhal Rahman, gönderdiği bir notta bu çatışmanın ne kadar uzayacağının ve ticaret ile ham petrol arzı üzerindeki etkilerinin belirsizliğini koruduğunu aktardı. Rahman’ın hatırlattığı üzere piyasalar, 2025 yılında Washington’ın İran’ın kilit nükleer tesislerine saldırdığı dönemde İsrail, ABD ve İran arasındaki son büyük çatışmayı büyük ölçüde atlatmıştı.
Dow Jones ve piyasalar altın ve istihdam verisi gölgesinde fiyatlanıyor
Piyasalardaki diğer gelişmelere ve Dow Jones hisselerini etkileyen makroekonomik faktörlere bakıldığında, altın kazançlarını azaltmadan önce ons başına 5.400 dolara dokundu. Bu arada, daha yüksek enflasyon beklentisiyle piyasaların faiz indirimi bahislerini azaltmasıyla Hazine getirileri yukarı yönlü hareket etti.
Faiz hesaplamalarına yönelik bir sonraki kilit veri, aylık istihdam raporunun yayınlanacağı cuma günü geliyor. Ekonomistler, ABD tarım dışı istihdamının şubat ayında 60.000 iş eklemiş olmasını bekliyor.
Bu beklenti, durgunluk korkularını hafifleten ocak ayındaki beklenenden güçlü 130.000’lik artışın altında kalıyor. Mevcut jeopolitik krizin tedarik zincirleri ve enerji maliyetleri üzerindeki sert baskısı hesaba katıldığında, Dow Jones ve diğer endekslerin günlük toparlanma çabaları geçici bir iyimserlik olarak okunabilir.
Petrol fiyatlarındaki kalıcı bir yükseliş trendi ve inatçı enflasyon endişesi, önümüzdeki aylarda merkez bankalarının genişlemeci adımlar atmasını zorlaştırarak hisse senedi piyasalarındaki yıllık büyüme beklentilerini sınırlama riski taşıyor. Yatırımcıların uzun vadeli portföy stratejilerini, Orta Doğu’daki çatışma dinamiğinin getireceği yüksek enflasyon ortamına göre yeniden kalibre etmesi gerekiyor.
