ABD Yüksek Mahkemesi, Trump’ın en kritik ekonomi politikalarından biri olan geniş kapsamlı gümrük tarifelerini anayasaya aykırı bularak iptal etti. Cuma günü açıklanan 6-3’lük tarihi kararda, başkanın acil durum yetkilerini kullanarak tek taraflı vergi koyma yetkisinin olmadığı vurgulandı.
Mahkeme, Learning Resources, Inc. v. Trump davasında verdiği kararla, 1977 tarihli Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası’nın (IEEPA) başkana sınırsız bir tarife yetkisi tanımadığını hükme bağladı. Başyargıç John Roberts tarafından kaleme alınan çoğunluk görüşünde, “Anayasa, vergi koyma yetkisini yürütme organına değil, açıkça Kongre’ye vermiştir” ifadesi yer aldı.
Altın fiyatları kararın ardından hareketlendi
Küresel ticaret dengelerini sarsan bu gelişme, piyasalarda belirsizliği artırarak güvenli liman arayışını tetikledi. Altın piyasası, tarifelerin iptaliyle birlikte doların seyri ve ticaret savaşlarının geleceğine yönelik endişelerle yön bulmaya çalıştı. Yatırımcılar, tarifelerin kalkmasının enflasyonist baskıları azaltabileceği beklentisi ile Trump yönetiminin alternatif yasal yollarla tarifeleri geri getirme ihtimali arasında kaldı.
Şirketler milyarlarca dolarlık iade bekliyor
Kararın ardından gözler, 2025 yılından bu yana tahsil edilen yaklaşık 175 milyar dolarlık gümrük vergisine çevrildi. Mahkeme, iade sürecinin nasıl işleyeceği konusunda net bir takvim belirlemezken, bu durumun karmaşık bir hukuki süreci beraberinde getirmesi bekleniyor.
Perakende devi Costco gibi birçok büyük şirket, iade haklarını güvence altına almak için daha önce Trump yönetimine karşı davalar açmıştı. Uzmanlar, gümrük idaresinin iade talepleriyle karşı karşıya kalacağını ancak her şirketin bu ödemeleri geri almasının yıllar sürebileceğini öngörüyor.
Trump ve ekibinden karşı hamle sinyali,
Mahkemenin bu kararı, Trump’ın “Kurtuluş Günü” olarak adlandırdığı ve neredeyse tüm ticaret ortaklarına uyguladığı tarifelere indirilmiş ağır bir darbe olarak nitelendirildi. Ancak Trump ve ekibi, bu boşluğu doldurmak için 1974 Ticaret Yasası gibi diğer yasal yetkileri kullanacaklarının sinyalini verdi.
Roberts’ın yanı sıra muhafazakâr yargıçlar Gorsuch ve Barrett ile liberal kanadın katıldığı çoğunluk kararına; Alito, Thomas ve Kavanaugh muhalefet etti. Düşen gümrük duvarlarının Amerikan ekonomisindeki genel fiyat seviyelerini nasıl etkileyeceği ise önümüzdeki ayların en önemli gündem maddesi olacak.
