Orta Doğu’da ABD ve İsrail ile İran arasındaki gerilimin askeri bir çatışmaya dönüşmesi küresel piyasalarda sarsıntıya neden oluyor. Kritik enerji yollarının tıkanma riskiyle birlikte petrol fiyatları haftaya hızlı bir yükselişle başlıyor.
Yemen’deki Husiler Cumartesi günü İsrail’e füze saldırısı düzenledi ve saldırıların devam edeceğini duyurdu. İsrail ordusu ise buna karşılık Tahran ve çevresindeki altyapı tesislerini vurduğunu açıkladı. İran tarafı bu saldırılara misilleme ile yanıt verdi.
Bölgeye 2 bin 500 ABD deniz piyadesi ve yüzlerce komando ulaştı. Trump, deniz ticaret yollarını açma çabaları kapsamında daha kapsamlı bir askeri operasyon seçeneğini değerlendiriyor. Bu askeri hareketlilik petrol fiyatları üzerinde doğrudan baskı oluşturuyor.
Küresel piyasalarda petrol fiyatları ve arz endişesi
Küresel gösterge olan Brent petrolün varil fiyatı 115 dolar seviyesine kadar çıktı. Cuma günü 112,57 dolar seviyesinden kapanan Brent petrol, savaşın başlangıcından bu yana yüzde 56 oranında değer kazandı.
ABD hafif petrolü (WTI) ise Cuma günkü 99,64 dolarlık kapanışının ardından yüzde 5,5 yükselerek varil başına 101 dolara ulaştı. Yatırımcılar özellikle dünya petrol arzının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelere odaklanıyor.
Hürmüz Boğazı, İran ve Umman arasında yer alan ve petrol ile doğal gaz ticareti için hayati öneme sahip dar bir su yolu olarak biliniyor. Uzmanlar, bu bölgedeki olası bir tıkanıklığın enerji fiyatlarını öngörülemez seviyelere taşıyabileceği konusunda uyarıyor.
Asya borsaları düşerken hisse senedi piyasaları karışık seyrediyor
Asya piyasaları Pazartesi gününe sert düşüşlerle başladı. Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,8 oranında gerilerken, Güney Kore borsasındaki kayıplar yüzde 3 seviyesine ulaştı. Hong Kong ve Tayvan borsalarında da negatif bir seyir izlendi.
ABD piyasalarında ise vadeli endeksler daha sakin bir tablo çiziyor. S&P 500 vadeli kontratları, işlemler yeniden başladığında hafif yukarı yönlü bir açılışa işaret ediyor. Avrupa tarafında ise yatırımcılar kararsız bir tutum sergiliyor.
Almanya’da DAX ve kıta genelini kapsayan Stoxx 600 endeksi yüzde 1’in altında sınırlı kayıplar yaşadı. İngiltere’de ise FTSE 100 endeksi yatay bir seyir izleyerek hafif bir artış kaydetti.
Enerji maliyetleri artıyor benzin fiyatları yükselişini koruyor
Petrol fiyatları yükselişinin ardından ABD’de ulusal ortalama benzin fiyatları Pazartesi günü galon başına 3,99 dolara çıktı. AAA verilerine göre bu rakam, savaşın başladığı günden bu yana sürücüler için maliyetlerin yüzde 34 oranında arttığını gösteriyor.
Dizel fiyatlarındaki artış ise çok daha hızlı gerçekleşti. Pazar günü itibarıyla dizelin galon fiyatı 5,42 dolara ulaşarak savaş öncesine göre yüzde 44 oranında bir artış kaydetti.
Hürmüz Boğazı üzerindeki tehditler ve bölgesel çatışmaların derinleşmesi, enerji maliyetlerindeki bu yükseliş trendinin sadece günlük bir tepki değil, uzun vadeli bir enflasyon baskısına dönüşme riskini artırıyor.
