ABD borsaları Cuma günü düşüş yaşarken Dow Jones Sanayi Endeksi açılışla birlikte sert kayıplar veriyor. Trump, İran’ın enerji altyapısına yönelik söz verdiği ABD saldırılarını daha da erteledi. Petrol fiyatları ise barış anlaşması şansına dair şüpheler arasında hızla yükseliyor. Küresel piyasalarda savaşın uzayabileceği endişesi yatırımcıları güvenli limanlara yönlendiriyor.
Teknoloji ağırlıklı Nasdaq Bileşik endeksi yüzde bir düşüşle düzeltme bölgesinin daha da derinlerine iniyor. Dow Jones Sanayi Endeksi ve S&P 500 Perşembe günü Wall Street hisselerindeki sert kayıpların ardından yüzde 0,7 civarında geriliyor. Yatırımcılar risk iştahını azaltarak bekle gör politikasına geçiş yapıyor.
Dow Jones ve diğer endekslerde kayıp büyüyor
Orta Doğu genelinde saldırılar devam ederken petrol fiyatları Cuma günü yüzde ikinin üzerinde artış gösterdi. Savaşın Nisan ayına ve sonrasına sarkabileceği endişeleri gün geçtikçe artıyor. Hürmüz Boğazı trafiğinin durmasının ekonomik etkileri yatırımcılar tarafından yakından izleniyor. Küresel gösterge olan Brent ham petrolü varil başına 103 doların üzerinde işlem görürken Batı Teksas türü ham petrol 97 doları aşıyor.
Trump İran’a verdiği süreyi on gün uzatarak ülkeye ABD taleplerine uyması için 6 Nisan’a kadar süre tanıdı. Bu kritik adım savaş etrafındaki tonda belirgin bir değişime işaret ediyor ve gerilimi azaltma yolunda potansiyel bir yol gösteriyor. İran’ın ABD’nin anlaşmaya varma çabalarını sürekli reddetmesi göz önüne alındığında bu duraklamanın işe yarayıp yaramayacağı belirsizliğini koruyor.
Washington cephesinde yeni bütçe adımı atıldı
ABD Senatosu Cuma gününün ilk saatlerinde Ulaştırma Güvenliği İdaresi ve diğer İç Güvenlik Bakanlığı operasyonlarını finanse edecek bir yasa tasarısını geçirdi. Ancak bu yasa tasarısı göçmenlik ve gümrük muhafaza birimini kapsamıyor. Bu oylama havalimanlarında kaosa neden olan ve ABD ekonomisine zarar verme riski taşıyan kısmi federal kapanmanın sona ermesinin yolunu açıyor.
Wall Street’teki ana endeksler önceki seansta oldukça sert düşüşler yaşadı. ABD ile İran arasında yaklaşık bir aydır süren savaşı sona erdirecek barış görüşmelerinin durumu üzerindeki belirsizlik piyasalara tamamen hakim oluyor. Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapalı kalması ve bölge genelindeki kritik enerji tesislerine yönelik hava saldırısı hayaleti etkisini sürdürüyor. Dow Jones bu belirsizlikten en olumsuz etkilenen endeksler arasında başı çekiyor.
İsrail ve İran karşılıklı saldırılar düzenledi
İsrail ve İran Cuma günü karşılıklı yeni saldırılar düzenlerken Pentagon Orta Doğu’da askeri kaynak yığıyor. Bazı piyasa katılımcıları bunun ABD’nin İran’a yönelik olası bir kara harekatının habercisi olabileceğine inanıyor. Bloomberg News Washington’un müttefiklerine yakın zamanda bir kara işgali planı olmadığı sinyalini verdiğini bildirdi.
İran devlet medyası ABD’nin İsfahan’daki iki çelik üretim tesisine saldırdığını duyurdu. İran silahlı kuvvetleri Batı Asya bölgesindeki ülkelere Amerikan hissedarları olan fabrikalardan uzak durmaları uyarısında bulundu. Yaşanan bu sıcak gelişmelerin ardından Dow Jones Sanayi Endeksi üzerindeki satış baskısı giderek artıyor.
Nasdaq Bileşik endeksi düzeltme bölgesine girdi
Nasdaq Bileşik endeksi Perşembe günkü seansı en son rekor kapanışının yüzde ondan fazla altında tamamlayarak düzeltme bölgesine kaymıştı. Cuma günü teknoloji devlerini barındıran Nasdaq 100 de bu tabloya katılıyor. Daha geniş piyasanın göstergesi olan S&P 500 ise Perşembe günkü işlemleri rekor kapanışının yüzde 7,2 altında bitirmişti.
GDS Wealth Management baş yatırım yetkilisi Glen Smith teknoloji sektörünün yüksek değerlemeler nedeniyle zaten baskı altında olduğunu belirtti. Uzman isim Nasdaq’ın geniş endekslerden daha erken düzeltme bölgesine girmesinin şaşırtıcı olmadığını ifade etti. Yüzde beş ile on arasındaki düzeltmelerin piyasalarda son derece yaygın olduğu ve asıl bunun olmamasının anormal karşılanacağı vurgulanıyor.
Dow Jones endeksi petrol kriziyle sarsılıyor
Trump Perşembe günü geç saatlerde Beyaz Saray’ın İran’a Hürmüz Boğazı’nı açması için verdiği sürenin 6 Nisan’a kadar uzatılacağını duyurmuştu. Sosyal medya platformu üzerinden yapılan paylaşımda uzatmanın İran hükümetinin talebi üzerine geldiği iddia edilmişti. Tahran’ın ABD ile çok iyi giden sürdürülebilir görüşmeler yürüttüğü savunulmuştu.
Trump geçen hafta sonu İran’a katı bir ültimatom vererek dünya petrolünün beşte birinin aktığı Hürmüz Boğazı’nı açmaması halinde ülkedeki elektrik santrallerini vurma sözü vermişti. Ancak Tahran Washington ile perde arkasında böyle bir müzakere yapıldığını açıkça reddediyor. Dow Jones yatırımcıları diplomatik kanallardan gelen bu çelişkili açıklamaları yakından takip ediyor.
Petrol fiyatlarında tırmanış hız kesmiyor
Hürmüz Boğazı tanker trafiğine fiilen kapalı kalmaya devam ederken Basra Körfezi’ndeki enerji tesislerine yönelik yeni saldırı potansiyeli masada bulunuyor. Bu durum dünyanın en büyük enerji üreten bölgelerinden birinden sağlanan arzda devasa bir kesinti anlamına geliyor. Ülkeler çeşitli endüstrilerde kritik şekilde ihtiyaç duyulan ithalattan mahrum kalıyor.
Küresel gösterge olan Brent ham petrolü için Mayıs ayında vadesi dolan vadeli işlem sözleşmesi yüzde 3,6 artışla varil başına 111,87 dolara yükseldi. ABD Batı Teksas türü ham petrol vadeli işlemleri ise yüzde 4,3 artışla varil başına 98,57 dolardan işlem görüyor. Artan enerji maliyetleri Dow Jones Sanayi Endeksi içindeki sanayi devlerini zorluyor.
Dow Jones ve Wall Street barış görüşmelerinden umutlu değil
Janney Montgomery Scott baş yatırım stratejisti Mark Luschini petrol fiyatları ve hisse senetleri arasındaki ters ilişkinin güçlü şekilde korunduğunu belirtti. Yatırımcıların riskten kaçınma duyarlılığını sadece sosyal medya mesajları ve umutlarla iyileştirmenin giderek zorlaşacağı ifade edildi. Dow Jones ve diğer ana endekslerin sürdürülebilir bir ralli yapabilmesi için boğazın mutlaka açılması gerekiyor.
Brent petrol son beş günlük dönemde düşüş yolunda ilerlese de hafta başında barış görüşmelerinde hareketlilik umutlarıyla desteklenen geri çekilmenin büyük bir kısmını hızlıca telafi etti. Sözleşme savaş öncesi seviyelerin oldukça üzerinde kalarak enflasyonist baskılarda sert bir artış endişelerini körüklüyor. Bu inatçı enflasyon endişesi Dow Jones üzerinde doğrudan satış baskısı yaratıyor.
Faiz indirimi beklentileri rafa kalkıyor
Piyasalar bu yıl için Federal Rezerv faiz indirimi beklentilerini neredeyse tamamen sildi ve önümüzdeki aylarda olası faiz artışlarını yüksek sesle düşünmeye başladı. Fed politika yapıcıları geçen haftaki toplantıda faiz oranlarını sabit bırakarak değiştirmemişti. Ancak enerji şoku nedeniyle enflasyonun yeniden hızlanma tehdidine özellikle dikkat çekilmişti.
Michigan Üniversitesi tarafından Cuma günü yayınlanan Mart ayı tüketici duyarlılığı anketine göre bir yıl sonrasına ait enflasyon beklentileri geçen yılın Nisan ayından bu yana en büyük bir aylık artışını kaydetti. Tüketici duyarlılığı bu ay yüzde altı oranında sert bir düşüş yaşayarak Aralık 2025 tarihinden beri en düşük seviyesine geriledi. Ekonominin yavaşlayacağı endişesi piyasalara yayılıyor.
Artan maliyetler şirket karlarını eritiyor, Dow Jones’u baskılıyor
Tüketicilerin anket direktörü Joanne Hsu artan gaz fiyatları ve dalgalı finansal piyasaların hanehalkı güvenini hırpaladığını ifade etti. ABD Hazine tahvili getirileri yatırımcıların daha az faiz indirimi beklentisiyle tahvilleri hızla elden çıkarması sonucu Cuma günü erken saatlerde Temmuz ayından bu yana en yüksek seviyesine fırladı.
Dünyanın en büyük kruvaziyer operatörü Carnival 2026 tam yılı düzeltilmiş kar beklentisini sert bir şekilde düşürdükten sonra Cuma günü yüzde beş civarında değer kaybetti. Artan yakıt fiyatları Carnival ve ABD havayolları gibi dev seyahat şirketlerinin karlarında daralma uyarıları yapmasına yol açıyor. Rakip Norwegian Cruise Line hisseleri de paralel bir düşüş yaşıyor. Ulaştırma ve seyahat sektöründeki bu zayıflama Dow Jones endeksi içindeki endüstriyel hisselerden de hissediliyor.
Piyasaların genel eğilimi yön arıyor
Sonuç olarak Orta Doğu cephesindeki çatışmaların petrol fiyatlarına yansıması Dow Jones Sanayi Endeksi başta olmak üzere tüm küresel piyasalarda oynaklığı son derece yüksek tutuyor. Enerji krizinin maliyet enflasyonunu tetiklemesi ve Fed faiz beklentilerini tamamen tersine çevirmesi yıllık bazda şirket karları ile ekonomik büyüme öngörülerini baskılıyor. Piyasalar kısa vadeli somut diplomatik çözümler bulunana kadar aylık trendlerde satış baskısının ve riskten kaçışın hakim olacağı oldukça zorlu bir sürece işaret ediyor.
