ABD borsaları haftanın ilk işlem gününde Trump’ın gümrük vergileri konusundaki yeni adımlarıyla geriliyor. Dow Jones sanayi endeksi 800 puandan fazla kayıpla %1,7 oranında düşüşe öncülük ediyor. S&P 500 ve Nasdaq Bileşik endeksi de dalgalı seyreden Cuma gününün ardından bugün %1,3 civarında değer kaybediyor. Yatırımcılar, Yüksek Mahkeme’nin gümrük vergilerini reddetmesinin ardından gelen bu kararın küresel ticareti nasıl etkileyeceğini tartıyor.
Küresel ticaret ortamına dair artan belirsizlik piyasalardaki huzursuzluğu tetikliyor. Trump’ın bir sonraki hamleleri ve ABD ile ticaret anlaşması imzalayan ülkelerin olası tepkileri yakından izleniyor. Wall Street göstergeleri ve dolar, haftaya zayıf bir başlangıç yaparak yatırımcıların temkinli duruşunu yansıtıyor. Hafta sonu gelen açıklamalar, piyasa oynaklığını besleyen ana unsur olarak öne çıkıyor.
Dow Jones sanayi endeksi vergi baskısı altında
Trump Cumartesi günü yaptığı açıklamada, ithalata uygulanan temel gümrük vergisi oranını derhal geçerli olmak üzere %15’e çıkarıyor. Yüksek Mahkeme Cuma günü Trump’ın ekonomik acil durum ilan ederek geniş kapsamlı vergiler uygulama yetkisini aştığına karar vermişti. Bu gelişme başlangıçta ticaret umutlarını artırmış ve hisse senetlerini yukarı taşımıştı.
Trump, mahkeme kararını “rezalet” olarak nitelendirdi ve 1974 Ticaret Yasası’nın bir maddesini hızla devreye soktu. Bu madde, uluslararası ödeme sorunlarını çözmek amacıyla 150 gün süreyle küresel gümrük vergisi belirleme yetkisi tanıyor. Uzmanlar, neredeyse tüm ithalata uygulanan bu verginin piyasalara yeni bir belirsizlik katmanı eklediğini belirtiyor.
Avrupa Birliği gümrük vergisi artışını reddetti
Avrupa Birliği, gümrük vergilerindeki herhangi bir artışa karşı sert bir duruş sergiliyor. Yapılan açıklamada “anlaşma anlaşmadır” vurgusu yapıldı ve Washington’dan atacağı adımları netleştirmesi istendi. Bu sırada ABD gümrük ajansı, mahkeme tarafından iptal edilen vergilerin tahsilatını durduracağını duyurdu. Dow Jones sanayi endeksi içindeki çok uluslu devler bu diplomatik gerilimi fiyatlıyor.
Fed yetkilisi Chris Waller da mahkeme kararı ve vergi artışları hakkında önemli değerlendirmelerde bulundu. Waller, gümrük vergilerinin kısa vadeli fiyat artışlarını nasıl etkileyeceğinin henüz netleşmediğini ifade etti. Şirketlerin maliyet düşüşlerini fiyatlara yansıtıp yansıtmayacağı konusunda belirsizlik hakim görünüyor.
Fed faiz indirimi için verileri bekliyor
Waller, Mart ayında yapılacak olası bir faiz indirimi için desteğinin bir sonraki istihdam raporuna bağlı olduğunu işaret ediyor. İstihdam verilerinin güçlü gelmesi halinde faiz oranlarını sabit tutma eğilimi gösterebileceğini belirtiyor. Fed, Ocak ayındaki toplantısında faiz oranlarını %3,5 ile %3,75 aralığında sabit bırakmıştı. Dow Jones sanayi endeksi yatırımcıları bu faiz patikasına odaklanıyor.
Piyasalar diğer yandan yapay zeka sektöründeki teknolojik dönüşümü ve beraberinde getirdiği endişeleri takip ediyor. Çarşamba günü açıklanacak olan Nvidia bilançosu, haftanın en kritik finansal verisi olarak kabul ediliyor. Yapay zekanın iş gücü üzerindeki olası etkileri yazılım hisseleri üzerinde satış baskısı kuruyor.
Yapay zeka endişeleri teknoloji hisselerini etkiledi
Citrini Research tarafından yayımlanan rapor, teknoloji hisselerinde düşüşe neden oluyor. Rapor, 2028 yılına kadar yapay zeka kaynaklı yaygın bir işsizlik senaryosunu gündeme taşıdı. Bu analiz, yazılım hisselerinin son ayların en düşük seviyesine gerilemesine yol açtı. Dow Jones sanayi endeksi bileşenleri bu genel trendden payını alıyor.
Yazılım sektöründeki geri çekilme Nasdaq Bileşik endeksi üzerinde de etkisini gösteriyor. Workday ve Intuit gibi önemli isimler haftaya ciddi kayıplarla başlıyor. Yatırımcılar, yapay zekanın verimlilik artışından ziyade mevcut iş modellerini sarsma riskini daha yüksek sesle tartışıyor.
Petrol fiyatları Orta Doğu etkisiyle yükseliyor
Petrol fiyatları, nükleer görüşmeler ve ticaret politikalarındaki belirsizlikle yükselişini sürdürüyor. Brent petrol vadeli işlemleri varil başına 71,90 dolara ulaşırken, ABD ham petrolü 67,11 dolardan işlem görüyor. Dow Jones sanayi endeksi içindeki enerji şirketleri bu yükselişten destek bulmaya çalışıyor.
ABD ve İran’ın Perşembe günü Cenevre’de nükleer görüşmelerin üçüncü turunu gerçekleştirmesi bekleniyor. Bu diplomatik çabaların Orta Doğu’daki enerji arzı risklerini azaltması umuluyor. Ancak piyasalar henüz tam bir rahatlama sinyali vermiyor.
Nvidia bilançosu için geri sayım başladı
Nvidia‘nın Çarşamba günü açıklayacağı dördüncü çeyrek sonuçları tüm piyasa için bir turnusol kağıdı görevi görecek. Şirketin güçlü bir gelir ve kâr artışı bildirmesi bekleniyor. Dow Jones sanayi endeksi bu önemli finansal rapor öncesinde temkinli bir bekleyişe geçiyor.
Mevcut veriler ve siyasi gelişmeler, Dow Jones sanayi endeksi ve küresel ekonominin karmaşık bir dönemeçte olduğunu gösteriyor. Ticaret savaşları ve teknolojik devrimin yarattığı bu dalgalanmaların, yılın geri kalanında piyasa trendlerini belirlemeye devam edeceği öngörülüyor.
